ಬಸರಾಳು ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ದೇವಾಲಯವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಂಡ್ಯ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಬಸರಾಳು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಭಗವಾನ್ ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಹೊಯ್ಸಳ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜ ವೀರ ನರಸಿಂಹ II ಅವರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿ.ಶ. 1234ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಹರಿಹರ ದಂಡನಾಯಕನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
ಬಸರಾಳು ಶ್ರೀ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ದೇವಾಲಯದ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 120 ಕಿ.ಮೀ
- ಮಂಡ್ಯ – 26 ಕಿ.ಮೀ
- ಮಂಡ್ಯ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ – 26 ಕಿ.ಮೀ
- ಮೈಸೂರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ – 82 ಕಿ.ಮೀ
ಬಸರಾಳು ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ದೇವಾಲಯವು ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 9:00 ರಿಂದ ಸಂಜೆ 5:00 ರವರೆಗೆ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವು ತ್ರಿಕೂಟ (ಮೂರು ಗರ್ಭಗುಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ) ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದೆ. ಆದರೆ ಮಧ್ಯದ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಶಿಖರ (ವಿಮಾನ) ಮತ್ತು ಸುಖನಾಸಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೂರು ಗರ್ಭಗುಡಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭಾಮಂಟಪದ ಮೂಲಕ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಈ ಸಭಾಮಂಟಪವು ತೆರೆದ ಹಾಗೂ ಮುಚ್ಚಿದ ಮಂಟಪಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿರುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ಗರ್ಭಗುಡಿಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಸಭಾಮಂಟಪಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ಮಧ್ಯದ ಗರ್ಭಗುಡಿಯು ಅಂತರಾಳದ ಮೂಲಕ ಸಭಾಮಂಟಪಕ್ಕೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವು ‘ಜಗತಿ’ ಎಂಬ ಎತ್ತರದ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು ಹೊಯ್ಸಳ ದೇವಾಲಯಗಳ ಪ್ರಮುಖ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಹೊರಗೋಡೆಗಳು ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಕೆತ್ತನೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಲೂ ಎರಡು ಸೂರುಗಳು (Eaves) ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿವೆ.
ಮೇಲಿನ ಸೂರು ಶಿಖರದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಅರ್ಧ ಮೀಟರ್ ಹೊರಚಾಚಿಕೊಂಡಂತೆ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ಸೂರು ಮೊದಲನೆಯ ಸೂರಿಗಿಂತ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಮೀಟರ್ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡು ಸೂರುಗಳ ನಡುವಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೈಲಸ್ಟರ್ಗಳ (ಅರ್ಧಕಂಬಗಳ) ಮೇಲೆ ಸಣ್ಣ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಗೋಪುರಾಕೃತಿಗಳನ್ನು (ಮಿನಿಯೇಚರ್ ಗೋಪುರಗಳು) ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.
ಎರಡನೇ ಸೂರಿನ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅವರ ಪರಿಚಾರಕರ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಸುಂದರ ಫಲಕಗಳಿವೆ. ಈ ಕೆತ್ತನೆಗಳ ಕಲಾತ್ಮಕ ಗುಣಮಟ್ಟವು ಬೇಲೂರು ಮತ್ತು ಹಳೇಬೀಡು ದೇವಾಲಯಗಳ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದರ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಅಗಲದ ಆರು ಅಡ್ಡಪಟ್ಟಿಗಳು (ಮೋಲ್ಡಿಂಗ್ಗಳು) ಕೆತ್ತಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅವು ಮೇಲಿನಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
- ಆನೆಗಳ ಸಾಲು
- ಹಂಸಗಳ (ಪಕ್ಷಿಗಳ) ಸಾಲು
- ಮಕರಗಳ (ಪೌರಾಣಿಕ ಜಲಚರಗಳ) ಸಾಲು
- ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಪುರಾಣಗಳ ಕಥಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಶಿಲ್ಪಪಟ್ಟಿ
- ಸಿಂಹಗಳ ಸಾಲು
- ಕುದುರೆಗಳ ಸಾಲು
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ