ಪುರಾತನ ಶ್ರೀ ಬುಚೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಹಾಸನ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಾಸನ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕೋರವಂಗಲ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಬೂಕೇಶ್ವರ, ಬುಚೇಶ್ವರ ಅಥವಾ ಭೂಚೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು 12ನೇ ಶತಮಾನದ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು, ಹೊಯ್ಸಳ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಪ್ರತಿನಿಧಿ (ಅಥವಾ ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೆ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ರಾಜ ಬಲ್ಲಾಳನ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬುಚಿ ಎಂಬ ಶ್ರೀಮಂತ ಪೋಷಕನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೋರವಂಗಲ ಬುಚೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 181 ಕಿ.ಮೀ
- ಹಾಸನ – 12 ಕಿ.ಮೀ
- ಹಾಸನ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 10 ಕಿ.ಮೀ
ಇದು ಅವಳಿ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು, ಎರಡು ಗರ್ಭಗುಡಿಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಎದುರುಮುಖವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ದೊಡ್ಡ ಮಂಟಪದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಗರ್ಭಗುಡಿಯು ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿದ್ದು ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಎರಡು ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಗರ್ಭಗುಡಿಯು ಸೂರ್ಯದೇವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ ಮತ್ತು ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಶಿಲ್ಪಫಲಕಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಶೈವ, ವೈಷ್ಣವ, ಶಾಕ್ತ ಮತ್ತು ವೈದಿಕ ದೇವತೆಗಳ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ಕಾಮವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಮಿಥುನ (ಕಾಮುಕ) ಜೋಡಿಗಳ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಕೋರವಂಗಲದಲ್ಲಿರುವ ಪುರಾತನ ಶ್ರೀ ಬುಚೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಶ್ರೀಮಂತ ಪರಂಪರೆಯ ಆಕರ್ಷಕ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲಾತೀತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಹಿಂದಿನ ಯುಗಗಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತವೆ. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪವಿತ್ರ ವಾತಾವರಣ ಹಾಗೂ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶಿಲ್ಪಗಳು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚಿಂತನೆಗೆ ಪ್ರಶಾಂತ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ರತ್ನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದು ಕೇವಲ ಗತಕಾಲದ ಒಂದು ನೋಟವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವೈಭವವನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸುವ ಅವಕಾಶವೂ ಆಗಿದೆ.
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ