ಮುರುಘಾ ಮಠವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ನಗರದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಠವು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಪ್ರಶಾಂತ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಈ ಹೆಸರಾಂತ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಠವು ಕಳೆದ ಮೂರು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಈ ಮಠದ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಮುರುಘಾ ಶ್ರೀ ಮಠ, ಗದ್ದುಗೆ, ಅನುಭವ ಮಂಟಪ ಮತ್ತು ಮುರುಘಾ ಶ್ರೀ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವಿವೆ.
ಶ್ರೀ ಮುರುಘಾ ಮಠದ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 203 ಕಿ.ಮೀ
- ಚಿತ್ರದುರ್ಗ – 3 ಕಿ.ಮೀ
- ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 2 ಕಿ.ಮೀ
ಮುರುಘಾ ಮಠದ ಇತಿಹಾಸ
ಚಿತ್ರದುರ್ಗವನ್ನು ಆಳಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪಾಳೆಯಗಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಬಿಚ್ಚುಗತ್ತಿ ಭರಮಣ್ಣನಾಯಕರು. ಅವರು ಕ್ರಿ.ಶ. 1689ರಿಂದ 1721ರವರೆಗೆ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಬೃಹನ್ಮಠದ ಪರಂಪರೆಯ ಎಂಟನೇ ಪಟ್ಟಾಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಿ ಶ್ರೀ ಮುರಿಘೇಂದ್ರ ರಾಜೇಂದ್ರರು (ಕ್ರಿ.ಶ. 1640–1710) ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಶ್ರೀ ಮುರಿಘೇಂದ್ರ ರಾಜೇಂದ್ರರು ಬಿಚ್ಚುಗತ್ತಿ ಭರಮಣ್ಣನಾಯಕರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ, “ಮುಂದೆ ನೀನು ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ರಾಜನಾಗುತ್ತೀಯೆ” ಎಂದು ಆಶೀರ್ವದಿಸಿದರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಸ್ವಲ್ಪ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಪ್ರವಾಸದಿಂದ ಮರಳಿ ಬರುವಾಗ, ಭರಮಣ್ಣನಾಯಕನು ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ರಾಜನಾಗಿದ್ದನು. ತಮ್ಮ ಗುರುಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಅವನು ತುಂಬು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅವರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದನು. ತನ್ನ ಭಕ್ತಿಯ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿ, ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರುವ ಸಂಪಿಗೆ ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ 360 ಅಂಕಣಗಳ ವಿಶಾಲವಾದ ದೊಡ್ಡಮಠವೊಂದನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದನು. ಈ ಸ್ಥಳವು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಕೋಟೆಯ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಇದೆ.
ಅನಂತರ, ಬೆಟ್ಟದಿಂದ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಮಠವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಆ ಮಠಕ್ಕೆ ಅವರು ಅರ್ಪಿಸಿದ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗಂಟೆಯೂ ಸೇರಿದೆ; ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹೆಸರಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಶ್ರೀ ಮುರಿಘೇಂದ್ರ ರಾಜೇಂದ್ರರೇ ಈ ಪೀಠದ ಮೂಲ ಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ, ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರುವ ಮಠ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ