ಸಿಂಹನಗದ್ದೆ ಶ್ರೀ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿ ಅತಿಶಯ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಎನ್.ಆರ್.ಪುರ (ನರಸಿಂಹರಾಜಪುರ) ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜೈನ ಧಾರ್ಮಿಕ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಶಾಂತಿನಾಥ ಬಸದಿ, ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಾಲಯ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಜೈನ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಸಿಂಹನಗದ್ದೆಯು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಜೈನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಸಿಂಹನಗದ್ದೆ ಶ್ರೀ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿ ಅತಿಶಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 303 ಕಿ.ಮೀ
- ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು – 85 ಕಿ.ಮೀ
- ಎನ್.ಆರ್.ಪುರ – 2 ಕಿ.ಮೀ
- ತರೀಕೆರೆ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 50 ಕಿ.ಮೀ
- ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ – 45 ಕಿ.ಮೀ
ಶ್ರೀ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿ ದೇವಾಲಯ
ಸಿಂಹನಗದ್ದೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಜೈನ ದೇವಾಲಯಗಳ ಪೈಕಿ ಶ್ರೀ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿ ದೇವಾಲಯವು ಪ್ರಮುಖವಾದುದಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿಯ ಆಕರ್ಷಕ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ. ಈ ವಿಗ್ರಹದ ಇತಿಹಾಸವು 15ನೇ ಮತ್ತು 16ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವು ಭಾರತ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಪಾರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಭಕ್ತರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ವಿಶಾಲವಾದ ಸಭಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಗುಡಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ದೇವಾಲಯದ ಪುನಃಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಾ ಸಮಾರಂಭವನ್ನು 1994ರಲ್ಲಿ ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು.
ಶ್ರೀ ಭೈರವ ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಶ್ರೀ ಭೈರವ ಕ್ಷೇತ್ರಪಾಲ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಭೈರವ ಬ್ರಹ್ಮ ಯಕ್ಷನ ನಿಂತ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಪುನಃಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಾ ಮಹೋತ್ಸವವು 2008ರ ಮಾರ್ಚ್ 27ರಂದು ನಡೆಯಿತು.
ಶ್ರೀ ಚಂದ್ರಪ್ರಭ ತೀರ್ಥಂಕರ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಮೂಲತಃ 1778ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿರಬಹುದೆಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ದೇವಾಲಯದ ಪಂಚಕಲ್ಯಾಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಮಹೋತ್ಸವವು 1985ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.
ಚಂದ್ರಪ್ರಭ ತೀರ್ಥಂಕರ ದೇವಾಲಯವು ವಿಶಾಲವಾದ ಸಭಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಗುಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಕಮಲದ ಹೂವಿನ ಮೇಲೆ ಪದ್ಮಾಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿರುವ ಭಗವಾನ್ ಚಂದ್ರಪ್ರಭ ತೀರ್ಥಂಕರರ ಸುಮಾರು 3 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಅಮೃತಶಿಲೆಯ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ.
ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಗಂಧಕುಟಿಯಿದ್ದು, ಗರ್ಭಗುಡಿಗೆ ತೆರಳುವ ದ್ವಾರದ ಸುತ್ತಲಿನ ಸಭಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಾವತಿ ದೇವಿ ಮತ್ತು ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿಯರ ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಶ್ರೀ ಬಾಹುಬಲಿ ದೇವಾಲಯ
1962ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಶ್ರೀ ಬಾಹುಬಲಿ ದೇವಾಲಯವು ವಿಶಾಲವಾದ ಸಭಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಗುಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಸುತ್ತಲೂ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಾ ಪಥವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಕಾಯೋತ್ಸರ್ಗ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿರುವ ಭಗವಾನ್ ಬಾಹುಬಲಿಯ ಸುಮಾರು 4 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಶ್ರೀ ಎಂ.ಸಿ. ಅನಂತರಾಜಯ್ಯ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮತಿ ಕೌಸಲ್ಯಮ್ಮ ದಂಪತಿಗಳು ಈ ಬಾಹುಬಲಿ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಾ ಸಮಾರಂಭವು 1962ರ ಮಾರ್ಚ್ 22ರಿಂದ 28ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಿತು.
ಬಾಹುಬಲಿ ವಿಗ್ರಹದ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಂಚ ಪರಮೇಷ್ಠಿಗಳು, ಭಗವಾನ್ ಚಂದ್ರನಾಥ, ಪದ್ಮಾವತಿ ದೇವಿ ಮತ್ತು ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿಯರ ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪದ್ಮಾವತಿ ದೇವಿಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಅನಂತಪುರದ ಜಿ.ಪಿ. ಧಾರಣಪ್ಪ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಮಧುರಾಜಮ್ಮ ಅವರು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಾ ಸಮಾರಂಭವು 1962ರ ಮಾರ್ಚ್ 26ರಿಂದ 28ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಿತು.
ಜ್ವಾಲಾಮಾಲಿನಿ ದೇವಿಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಅನಂತಪುರದ ಜಿ.ಡಿ. ಜ್ವಲನಯ್ಯ ಮತ್ತು ಅವರ ಪತ್ನಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಪದ್ಮಕುಮಾರಿ ಅವರು ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದರು. ಇದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಾ ಸಮಾರಂಭವೂ 1962ರ ಮಾರ್ಚ್ 26ರಿಂದ 28ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಿತು.
ದೇವಾಲಯದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಜೈನ ಮಠವಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಎಡಭಾಗದ ಗೋಡೆಗೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಸ್ಮಾರಕ ಶಿಲೆಯೂ ಇದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು 1988ರಲ್ಲಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.
ಶ್ರೀ ಶಾಂತಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿ ಬಸದಿ
ಈ ಬಸದಿಯನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಶ. 1300ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ 1982ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಬಸದಿಯ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವು 2008ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು.
ಶಾಂತಿನಾಥ ಬಸದಿಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಸುಮಾರು 64 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಮಾನಸ್ತಂಭದಲ್ಲಿ ಚತುರ್ಮುಖ ಶಾಂತಿನಾಥ ಸ್ವಾಮಿಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಮಾನಸ್ತಂಭವನ್ನು 1991ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಉದ್ಘಾಟಿಸಲಾಯಿತು.
ಶ್ರೀ ಬ್ರಹ್ಮ ಯಕ್ಷ ಬಸದಿ
ಈ ಬಸದಿಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಸವಾರಿ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಶ್ರೀ ಬ್ರಹ್ಮ ಯಕ್ಷನ ಶಿಲಾ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ. ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ತಲಾ ಒಂದರಂತೆ ಬ್ರಹ್ಮ ಯಕ್ಷನ ವಿಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಶ್ರೀ ಬಿ. ಪ್ರಸನ್ನಯ್ಯ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮತಿ ಪ್ರಸನ್ನಯ್ಯ ದಂಪತಿ ಹಾಗೂ ಅವರ ಪುತ್ರ ಪ್ರಮೋದ್ ಅವರು ಶ್ರೀ ಬ್ರಹ್ಮ ಯಕ್ಷ ದೇವಾಲಯದ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಉದಾರವಾಗಿ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ದೇವಾಲಯದ ಪುನಃಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನಾ ಸಮಾರಂಭವು 2007ರ ಜೂನ್ 20ರಂದು ನಡೆಯಿತು.
ಜಲ ಮಂದಿರ
ಸಿಂಹನಗದ್ದೆ ಜೈನ ಮಠದ ಪರಮಪೂಜ್ಯ ಸ್ವಸ್ತಿ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀಸೇನ ಭಟ್ಟಾರಕ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಡಾ. ಡಿ. ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಅವರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀಮತಿ ಹೇಮಾವತಿ ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರು 2008ರ ಮಾರ್ಚ್ 25ರಂದು ಜಲ ಮಂದಿರವನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು. ಈ ಜಲ ಮಂದಿರವು ಪಾವಾಪುರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಜಲ ಮಂದಿರದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯಾಗಿದೆ.
