ಸೋಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಕೋಲಾರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ 14ನೇ ಶತಮಾನದ ವಿಜಯನಗರ ಯುಗದ ದ್ರಾವಿಡ ಶೈಲಿಯ ಅಲಂಕೃತ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಶಿವನ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಸರಾದ ಸೋಮೇಶ್ವರ ದೇವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ.
ಕೋಲಾರ ಶ್ರೀ ಸೋಮೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 72 ಕಿ.ಮೀ
- ಕೋಲಾರ – 1 ಕಿ.ಮೀ
- ಕೋಲಾರ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 2 ಕಿ.ಮೀ
- ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ – 70 ಕಿ.ಮೀ
ದ್ರಾವಿಡ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿರುವ ಈ ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಲ್ಲಿರುವ ಬೃಹತ್ ಗೋಪುರವು, ಅದರ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಚೋಳರ ಪ್ರಭಾವವಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.
ದೇವಾಲಯವು ಗರ್ಭಗೃಹ, ದೊಡ್ಡ ಸುಕನಾಸಿ, ನವರಂಗ ಹಾಗೂ ದೊಡ್ಡ ಕಂಬಗಳ ಮುಖಮಂಟಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮುಚ್ಚಿದ ಪ್ರಕಾರದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಪಾದ, ಅಧೋಕುಮುದ, ತ್ರಿಪಟ್ಟ ಕುಮುದ, ಕಂಠ ಹಾಗೂ ಮತ್ತೊಂದು ಅಧೋಕುಮುದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿವೆ. ಅಧೋಕುಮುದ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳು, ಆಟವಾಡುತ್ತಿರುವ ಕುಬ್ಬರು ಹಾಗೂ ಮುಂಗಾಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ ಸಿಂಹಗಳ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗೋಡೆಗಳ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಅರ್ಧಕಂಬಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗರ್ಭಗೃಹದ ಹೊರಗೋಡೆಗಳ ಮೂರು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪಾರ್ಶ್ವಗಳಲ್ಲಿ ತೆಳುವಾದ ಅರ್ಧಕಂಬಗಳು ಹಾಗೂ ಚಿಕ್ಕ ಗೋಪುರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ದೇವಕೋಷ್ಟಗಳು ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಮುಖಮಂಟಪದ ಕಂಬಗಳ ಬೋಧಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಗಳ ಶಿಲ್ಪಗಳಿವೆ. ದೇವಾಲಯದ ನೈರುತ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಕರಿಯ ಕಲ್ಲಿನ ಕಂಬಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಕಲ್ಯಾಣಮಂಟಪವಿದ್ದು, ಇದು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಹಾಗೂ ಜಟಿಲವಾದ ಸುಂದರ ಕೆತ್ತನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವಾಯುವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಯ ದೇವಾಲಯವಿದೆ. ಎರಡೂ ಗರ್ಭಗುಡಿಗಳ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ದ್ರಾವಿಡ ಶೈಲಿಯ ಶಿಖರಗಳಿವೆ. ಈಶಾನ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾಗಶಾಲೆಯಿದೆ.
ದೇವಾಲಯವು ಭಾರವಾದ ಪ್ರಕಾರಗೋಡೆಗಳು, ಕಲ್ಯಾಣಮಂಟಪ (ಮದುವೆ ಮಂಟಪ), ಬೃಹತ್ ಕಂಬಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮುಖಮಂಟಪ ಹಾಗೂ ವಸಂತಮಂಟಪವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಕಲ್ಯಾಣಮಂಟಪದಲ್ಲಿ 64 ಕಂಬಗಳಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು 16 ಬದಿಯ ವಿನ್ಯಾಸ ಹೊಂದಿವೆ. ಈ ಕಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಪುರುಷರು, ಕುದುರೆಸವಾರರು ಹಾಗೂ ಇತರ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.
ಕಲ್ಯಾಣಮಂಟಪದ ಮೇಲ್ಭಾಗವು ಚೀನೀ ಶೈಲಿಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಗೋಪುರದಲ್ಲಿ ಗಾರೆ ಆಕೃತಿಗಳ ಅಲಂಕಾರವಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಒಂದು ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಅಚ್ಚುತರಾಯರ ಕಾಲದ ಶಿಲಾಶಾಸನವಿದೆ.
ಈ ಭವ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಬಾಗಿಲಿನ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ವಿಜಯನಗರ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ದ್ವಾರಪಾಲಕರೊಂದಿಗೆ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾನೈಟ್ನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತ ನಂದಿಯ ಶಿಲ್ಪವಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ‘ಕಲ್ಯಾಣಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ವಿಜಯನಗರ ಶೈಲಿಯ ದೊಡ್ಡ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ತೊಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಹೊಂದಿದೆ.
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ