ಶ್ರೀ ಸೋಮೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯವು ಭಗವಾನ್ ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಚಾಲುಕ್ಯರು ಕ್ರಿ.ಶ. 1080ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ದೇವಾಲಯವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಡಂಬಳದಲ್ಲಿರುವ 11ನೇ ಶತಮಾನದ ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯರ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಕೃತಿ ಆಗಿದೆ. ದೇವಸ್ಥಾನವು ಡಂಬಳ ಗ್ರಾಮದ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದ್ದು, ಚಾಲುಕ್ಯರ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದ್ದು, ಶತಮಾನಗಳ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವು ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ 404 ಕಿ.ಮೀ ಮತ್ತು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ನಗರದಿಂದ 80 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಗದಗ ನಗರದಿಂದ 21 ಕಿ.ಮೀ ಹಾಗೂ ಗದಗ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ 23 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 08:00 ರಿಂದ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12:00 ರವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಜೆ 05:00 ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ 08:30 ರವರೆಗೆ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಧರ್ಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಡಂಬಳ ದೊಡ್ಡಬಸಪ್ಪ ದೇವಾಲಯದ ಹತ್ತಿರವಿದ್ದು, ಸಂರಕ್ಷಿತ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಚಾಲುಕ್ಯರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ವಿಶಾಲವಾದ ಕಂಬಗಳ ಸಭಾಮಂಟಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯಮಂಟಪದ ವೇದಿಕೆ ಇದ್ದು, ಅದು ಸಭಾಮಂಟಪ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಗುಡಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ.
ಸೋಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯದ ಬಾಹ್ಯ ನೋಟವು ಸರಳವಾಗಿ ಕಂಡರೂ, ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಗೋಡೆಗಳಿಂದ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಕಂಬಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳ ಕೆತ್ತನೆಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯು ತನ್ನದೇ ಆದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ಪೂರ್ವ–ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ. ಸಭಾಮಂಟಪದ ಸುತ್ತಲಿನ ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ್ದು, ಮಳೆನೀರನ್ನು ಹೊರಹರಿಯುವಂತೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಒಳಸೋರಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.
ದೇವಾಲಯವು ಸರಳವಾದ ಹೊರಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಾಕಾರದ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ಮೂರು ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸಭಾಮಂಟಪದಲ್ಲಿರುವ ಕಂಬಗಳ ಕರಕುಶಲ ಅತೀವ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿದ್ದು, ಸುಖಾನಾಸಿ ವೇದಿಕೆಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಹೊರಗಿನ ಕಂಬಗಳು ಅರ್ಧಕಂಬಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಭವ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಸಭಾಮಂಟಪವು ನೃತ್ಯಮಂಟಪದ ನಾಲ್ಕು ಕಂಬಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ಒಟ್ಟು ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ಕಂಬಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಂಬಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕೆತ್ತನೆಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದ ದೇವರು ಶಿವನ ರೂಪವಾದ ಸೋಮೇಶ್ವರ.
ಇದು ತೆರೆದ ರಂಗಮಂಟಪವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಕಂಬಗಳನ್ನು 11ನೇ ಶತಮಾನದ ಶ್ರೀಕರ ಮತ್ತು ಭದ್ರಕ ಶೈಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ಹೊರಗೆ ಸರಳವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿದರೂ, ಅದರ ಭವ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯ ಅದರ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಕಾಲದ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ