ಕಾರಂಜಾ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬೀದರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಭಾಲ್ಕಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಬ್ಯಾಲಹಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಣೆಕಟ್ಟಾಗಿದೆ. ಬೀದರ್, ಭಾಲ್ಕಿ, ಔರಾದ್ ಮತ್ತು ಹುಮ್ನಾಬಾದ್ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಿಗೆ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ 1972ರಲ್ಲಿ ಬೈಲಹಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮದ ಸಮೀಪ ಕಾರಂಜಾ ಜಲಾಶಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.
ಕಾರಂಜಾ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 658 ಕಿ.ಮೀ
- ಬೀದರ್ – 25 ಕಿ.ಮೀ
- ಭಾಲ್ಕಿ – 28 ಕಿ.ಮೀ
- ಬೀದರ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 27 ಕಿ.ಮೀ
- ಹುಮ್ನಾಬಾದ್ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 26 ಕಿ.ಮೀ
- ಬೀದರ್ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ – 27 ಕಿ.ಮೀ
ಕಾರಂಜಾ ನದಿಯು ಗೋದಾವರಿ ನದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಉಪನದಿಯಾದ ಮಂಜ್ರಾ ನದಿಯ ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ನದಿಯು ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಕೊಹಿರ್ ಗ್ರಾಮದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಉಗಮಿಸಿ, ಬೀದರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಭಾಲ್ಕಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ನಾರದ ಸಂಗಮ್ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮಂಜ್ರಾ ನದಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ.
ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟು ನದಿ ಕಣಿವೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ 107.50 ಮೀ. ಉದ್ದದ ಸ್ಪಿಲ್ವೇ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ಪಿಲ್ವೇ, ಅದರ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ನಾನ್-ಓವರ್ಫ್ಲೋ ಕಲ್ಲಿನ ವಿಭಾಗಗಳು ಹಾಗೂ ಮಣ್ಣಿನ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಸೇರಿವೆ. ಎಲ್ಲಾ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಒಟ್ಟು ಉದ್ದ 3,480 ಮೀಟರ್ ಆಗಿದೆ.
ಮಣ್ಣಿನ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಅಡಿಪಾಯದ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಗರಿಷ್ಠ 20.70 ಮೀ. ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಜಲನಿರೋಧಕ ಹೃದಯಾಂಗ (ಕೋರ್) ವಲಯ ಹಾಗೂ ಅದರ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಮತ್ತು ಕೆಳಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಅರೆ-ಪ್ರವೇಶಸಾಧ್ಯ (Semi-pervious) ಕೇಸಿಂಗ್ ವಲಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ವಲಯಿತ ವಿನ್ಯಾಸವಿದೆ. ಹೃದಯಾಂಗ ವಲಯದ ಮೇಲೆ 4 ಮೀ. ಎತ್ತರದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ರಚನೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, ಹೃದಯಾಂಗ ವಲಯದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜಲನಿರೋಧಕ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಟ್-ಆಫ್ ಕಂದಕವನ್ನು ಬಂಡೆಯ ಅಡಿಪಾಯದವರೆಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸ್ಪಿಲ್ವೇ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ 15 × 10 ಮೀ. ಗಾತ್ರದ 6 ರೇಡಿಯಲ್ ಕ್ರೆಸ್ಟ್ ಗೇಟ್ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮೂಲ ಒಳಹರಿವು ಮತ್ತು ಹೊರಹರಿವಿನ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವಂತೆ ಇವುಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ