ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫ್ ಸಾಹೇಬ್ ಸ್ಮಾರಕವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಿಗ್ಗಾಂವ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಶಿಶುನಾಳ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫರು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ತತ್ವಪದಗಳ ಪ್ರಮುಖ ರೂವಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದು, ಅನುಭಾವ ಕಾವ್ಯದ ಹೊಂಗಿರಣವನ್ನು ಹರಡಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವರಕವಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ದೈವಭಕ್ತ, ಸಂತ, ಜ್ಞಾನಿ, ಕವಿ ಹಾಗೂ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕರಾಗಿದ್ದರು. ಮಾತೃಹೃದಯ, ಕರುಣೆ, ಮೈತ್ರಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೇಮಮಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವಾಗಿ ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫರು ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫ್ ಸಾಹೇಬ್ ಸ್ಮಾರಕದ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 384 ಕಿ.ಮೀ
- ಹಾವೇರಿ – 52 ಕಿ.ಮೀ
- ಶಿಗ್ಗಾಂವ್ – 20 ಕಿ.ಮೀ
- ಗುಡಗೇರಿ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 6 ಕಿ.ಮೀ
- ಹಾವೇರಿ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 55 ಕಿ.ಮೀ
ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫ್ ಸಾಹೇಬ್ ಸ್ಮಾರಕ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ
ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫರು 1819ರ ಮಾರ್ಚ್ 7ರಂದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಿಗ್ಗಾಂವ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಶಿಶುನಾಳ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ದೇವಕಾರ ಮನೆತನದ ಇಮಾಮ ಹಜರತ್ ಸಾಹೇಬರು ಹಾಗೂ ತಾಯಿ ಹಜ್ಜೂಮಾ. ಅವರ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ಮಹಮ್ಮದ್ ಶರೀಫ್. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಶಿಶುನಾಳದಲ್ಲಿಯೇ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಅವರು, ಮುಲ್ಕಿ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದ ನಂತರ ಕೆಲವು ಕಾಲ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಶರೀಫರಿಗೆ ಕಳಸದ ಗುರು ಗೋವಿಂದಭಟ್ಟರಿಂದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅನುಗ್ರಹ ದೊರೆಯಿತು. ಮಗನು ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ತೊರೆದು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚಿಂತನೆಗೆ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ, ತಂದೆ-ತಾಯಿಯವರು ಕುಂದಗೋಳದ ನಾಯಕ ಮನೆತನದ ಫಾತಿಮಾ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ವಿವಾಹವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರಿಗೆ ಒಬ್ಬ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಜನಿಸಿತು. ಆದರೆ ಆ ಮಗು ಹೆಚ್ಚು ದಿನ ಬದುಕಲಿಲ್ಲ. ಮಗುವಿನ ಅಗಲಿಕೆಯ ದುಃಖದಿಂದ ಫಾತಿಮಾ ಅವರೂ ಅನಾರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ ನಿಧನರಾದರು.
ಈ ದುಃಖಕರ ಘಟನೆಗಳ ಬಳಿಕ ಶರೀಫರು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸಾಧನೆಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಸಜ್ಜನರು ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯಾವಂತರ ಸಹವಾಸದಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಾ, ಸೂಕ್ತ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಬಲ್ಲ ಗುರುವನ್ನು ಹುಡುಕಿದರು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಗೋವಿಂದಭಟ್ಟರನ್ನು ತಮ್ಮ ಗುರುವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಅವರಿಂದ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳ ಸಾರವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡರು.
ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫರು ಯಾವುದೇ ಮತದ ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗದ ವಿಶಾಲ ಮನಸ್ಸಿನವರಾಗಿದ್ದರು. ಗುರು-ಶಿಷ್ಯರು ಸೇರಿ ದೇವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಮಸೀದಿಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಸರ್ವಧರ್ಮ ಸಮನ್ವಯದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದರು. ನವಲಗುಂದದ ನಾಗಲಿಂಗಮಠ, ಗರಗದ ಮಡಿವಾಳಪ್ಪ ಹಾಗೂ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯ ಸಿದ್ಧಾರೂಢ ಸ್ವಾಮಿಗಳಂತಹ ಮಹನೀಯರ ಪ್ರಭಾವವೂ ಅವರ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಮಹತ್ತರವಾಗಿತ್ತು.
ಅವರು ರಚಿಸಿದ ತತ್ವಪದಗಳು ಧಾರವಾಡ ಭಾಗದ ಆಡುಭಾಷೆಯ ಸೊಗಡನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಅವರ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ದೇವತಾಸ್ತುತಿ, ತತ್ವಬೋಧನೆ ಮತ್ತು ಜೀವನ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ತತ್ವಪದಗಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಕೆಲವು ಉರ್ದು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿಯೂ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನದ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು, ವಸ್ತುಗಳು, ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಪಶು-ಪಕ್ಷಿಗಳ ರೂಪಕಗಳ ಮೂಲಕ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅನುಭಾವವನ್ನು ಮನಮುಟ್ಟುವಂತೆ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಹಾಡು ಬೋಧ ಒಂದೇ, ಬ್ರಹ್ಮನಾದ ಒಂದೇ” ಎಂಬುದು ಅವರ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂದೇಶವಾಗಿತ್ತು.
ಶರೀಫರು ಸನಾತನ ವೈದಿಕ ತತ್ತ್ವ, ವೀರಶೈವ ಲಿಂಗತತ್ತ್ವ ಹಾಗೂ ಸೂಫಿ ಪರಂಪರೆಯ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರು. ಅವರು ಸರ್ವಧರ್ಮ ಸಮನ್ವಯದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದ್ದು, ಹಿಂದೂ-ಮುಸ್ಲಿಂ ಏಕತೆಯ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ ಮಹಾತ್ಮ ಕಬೀರರಂತೆ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಜನಪದ ಭಾಷೆಯ ಸೊಗಡು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಗೀತದ ಲಯ ಹಾಗೂ ಲಾಸ್ಯದ ಮೂಲಕ ಅವರು ಜನಮನಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬೋಧನೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳವು ಇಂದಿಗೂ “ಬೋಧಪೀಠ” ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ಶರೀಫರು ಕನ್ನಡ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಉರ್ದು ಮತ್ತು ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅವರ ತತ್ವಪದಗಳು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಸ್ಥಾಪಿತ ಮತಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ, ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ, ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕೀರ್ತನೆಗಳು, ಪ್ರಭುಲಿಂಗಲೀಲೆ ಹಾಗೂ ಸೂಫಿ ತತ್ತ್ವಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿವೆ.
1888ರ ಆಗಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಶಿಶುನಾಳದಲ್ಲಿದ್ದ ತಮ್ಮ 2.20 ಎಕರೆ ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಮನೆಯನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿ ಅವರು ಋಣಮುಕ್ತರಾದರು. ತತ್ವಪದಗಳು, ಲಾವಣಿಗಳು, ಹೋಳಿ ಹಾಡುಗಳು ಹಾಗೂ ಮಂಗಳಾರತಿ ಪದಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಜನರಿಗೆ ಧರ್ಮನೀತಿ ಮತ್ತು ಜೀವನ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದರು.
“ಎಚ್ಚರವಿರಲಿ ತಮ್ಮಾ” ಎಂಬ ಸಂದೇಶದ ಮೂಲಕ ಜಾತಿ, ಹಣ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಿದ ಅವರು, “ದೇಹವೇ ಮಸೀದಿ, ದೇಗುಲ” ಎಂಬ ಸಂದೇಶದ ಮೂಲಕ ಮಾನವೀಯತೆ ಮತ್ತು ಸರ್ವಧರ್ಮ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಸಾರಿದರು.
1889ರ ಜುಲೈ 3ರಂದು ಸುಮಾರು 70 ವರ್ಷಗಳ ಜೀವನವನ್ನು ಪೂರೈಸಿದ ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫರು “ಬಿಡತೇನಿ ದೇಹ” ಎಂದು ಹಾಡುತ್ತ ವಿದೇಹ ಕೈವಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದರು. ಅವರ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಗಳು ಹಿಂದೂ ಹಾಗೂ ಮುಸ್ಲಿಂ ಭಕ್ತರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ನೆರವೇರಿದವು.
ಶರೀಫರು ರಚಿಸಿದ ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು:
- ಲೋಕದ ಕಾಳಜಿ
- ಸ್ನೇಹ ಮಾಡಬೇಕಿಂತವಳ
- ಗುಡಿಯ ನೋಡಿರಣ್ಣ ದೇಹದ
- ಅಳಬೇಡ ತಂಗಿ ಅಳಬೇಡ
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ