ಯಾದಗಿರಿ ಕೋಟೆಯು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಯಾದಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಯಾದಗಿರಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತಗಾರರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು 100 ಮೀಟರ್ (328 ಅಡಿ) ಎತ್ತರದ ಏಕಶಿಲಾ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿರುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಯಾದಗಿರಿ ಕೋಟೆಯ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 495 ಕಿ.ಮೀ
- ಯಾದಗಿರಿ – 5 ಕಿ.ಮೀ
- ಯಾದಗಿರಿ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 6 ಕಿ.ಮೀ
ಇತಿಹಾಸ
ಯಾದಗಿರಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತಗಾರರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ನಂತರ ಈ ಕೋಟೆಯು ಯಾದವ ರಾಜವಂಶದ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು.
ಕೋಟೆಯೊಳಗೆ ಒಟ್ಟು ಐದು ಶಾಸನಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಶಾಸನಗಳು ಕ್ರಿ.ಶ. 10 ಮತ್ತು 11ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಸನವು ಸಾಗರ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದ ಜಗನ್ನಾಥ ಎಂಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನೆಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.
ಮೋತಿ ತಾಲಾಬ್ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರಿ.ಶ. 1546ರ ಎರಡು ಶಾಸನಗಳು ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿಯ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಕ್ರಿ.ಶ. 1573ರ ಒಂದು ಶಾಸನವು ಇಬ್ರಾಹಿಂ ಆದಿಲ್ ಷಾ I ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ನಂತರ ಈ ಕೋಟೆಯು ಬಹಮನಿ ಸುಲ್ತಾನರು, ಆದಿಲ್ಶಾಹಿ ರಾಜವಂಶ ಹಾಗೂ ಹೈದರಾಬಾದ್ನ ನಿಜಾಮರ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು.
ಪುರಾತತ್ವ ತಜ್ಞ ಗುಲಾಮ್ ಯಜ್ದಾನಿ ಅವರು ಕ್ರಿ.ಶ. 1929–1930ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆಯ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದರು.
ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಬೃಹತ್ ಬಂಡೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಯಾದಗಿರಿ ಪಟ್ಟಣದ ಮೇಲ್ನೋಟವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸುಮಾರು 100 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ, 500 ಮೀಟರ್ ಅಗಲ ಮತ್ತು 850 ಮೀಟರ್ ಉದ್ದ ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಬೃಹತ್ ಏಕಶಿಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕೋಟೆಯು ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
ಯಾದಗಿರಿ ಕೋಟೆಯು ಅನೇಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಕೋಟೆಯೊಳಗೆ ಗರಿಷ್ಠ 10 ಇಂಚು ವ್ಯಾಸದ ಫಿರಂಗಿಗಳು, ಸೈನಿಕರ ಬ್ಯಾರಕ್ಗಳು, ಮೂರು ಪ್ರಾಚೀನ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಒಂದು ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಮಸೀದಿ, ಧ್ವಜ ಬುರುಜುಗಳು, ಬಾವಿಗಳು, ಕಾಲುವೆಗಳು ಹಾಗೂ ಉಗ್ರಾಣಗಳು ಅಥವಾ ಅಡಗುತಾಣಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ನಂಬಲಾದ ಭೂಗತ ರಚನೆಗಳು ಇವೆ.
ಯಾದಗಿರಿ
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ
