ಗಳಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಾವೇರಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಗಳಗನಾಥ ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ವರದಾ ಮತ್ತು ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದೆ. ಚಾಲುಕ್ಯರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ದೇವಾಲಯವು ತನ್ನ ಶಿಲ್ಪಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣ ಕೆತ್ತನೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸುಂದರ ಶಿವ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ.
ಗಳಗನಾಥ ಶ್ರೀ ಗಳಗೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನದ ದೂರಗಳು
- ಬೆಂಗಳೂರು – 342 ಕಿ.ಮೀ
- ಹಾವೇರಿ – 41 ಕಿ.ಮೀ
- ಹಾವೇರಿ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ – 40 ಕಿ.ಮೀ
ಇಲ್ಲಿರುವ ಗಳಗೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಗಳಗೇಶ್ವರ ಮುನಿಗಳು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆಂದು ಪ್ರತೀತಿ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಸುಮಾರು 28 ಮೀ ಉದ್ದ ಮತ್ತು 14 ಮೀ ಅಗಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಮೇಲ್ಚಾವಣಿಯನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಸುಂದರವಾದ ಸ್ತಂಭಗಳು ಅಂದವಾಗಿ ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿವೆ. ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಲಿನ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ. 11ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಧಾನ ದೇವತೆ ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಗರ್ಭಗೃಹದಲ್ಲಿ ‘ಸ್ಪರ್ಶ ಲಿಂಗ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಶಿವಲಿಂಗವಿದ್ದು, ಅದು ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿದೆ. ಮುಚ್ಚಿದ ಸಭಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಸುಂದರ ಕೆತ್ತನೆಗಳಿದ್ದು, ಅವು ಚಾಲುಕ್ಯರ ವಾಸ್ತುಶೈಲಿಯ ವೈಭವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. ಗೋಪುರವು ವಿಭಿನ್ನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಸುಂದರ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿನ ದೇವಾಲಯವು ಪೂರ್ವಾಭಿಮುಖವಾಗಿದ್ದು, ಗರ್ಭಗೃಹ, ಅಂತರಾಳ ಮತ್ತು ಮುಖಮಂಟಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ದೇವಾಲಯವು ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಗೃಹದ ಮೇಲಿನ ಗೋಪುರವು ಬೃಹತ್ತಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅದರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಪಿರಮಿಡ್ ಆಕಾರದ ಬಲವಾದ ಗೋಡೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ‘ಹುಲ್ಲುನಿ’ ಅಥವಾ ‘ಪುಲ್ಲುನಿ’ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಊರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಆರು ಶಾಸನಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. ಹೊಯ್ಸಳ ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನನು ಇಲ್ಲಿಂದ ದಾನ ಮಾಡಿದ ಸಂಗತಿಯೂ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಮದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬೃಹತ್ ಶಿಲಾಸಮಾಧಿಗಳೂ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಇವು ಆ ಯುಗದ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯದ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
ದೇವಾಲಯವು ತುಂಗಭದ್ರಾ ಮತ್ತು ವರದಾ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ನದಿಯ ಪವಿತ್ರ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಮಂಗಳಕರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹನುಮಂತ ದೇವರ ಒಂದು ಗುಡಿಯೂ ಇದೆ.
ಭೇಟಿ ನೀಡಿ